king-of-thailand-and-buddhism-coronation-Rabbit-Today-banner

ในต้นรัชกาลพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว เมื่อได้ทรงมอบพระราชภาระด้านพระพุทธศาสนาถวายสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ไปแล้ว การทำนุบำรุงพระพุทธศาสนาทั้งด้านการบริหารและการศึกษาของสงฆ์ ก่อให้เกิดความเจริญรุ่งเรืองขึ้นอย่างรวดเร็วเป็นปึกแผ่น

สำหรับถาวรวัตถุ เช่น วัดวาอาราม ในสมัยรัชกาลที่ 6 วัดส่วนใหญ่ยังไม่มีความทรุดโทรมมากนัก เพราะเพิ่งปฏิสังขรณ์ไว้อย่างเรียบร้อยในสมัยรัชกาลที่ 5

อนึ่ง การสร้างวัดตามโบราณราชประเพณีภายหลังที่เสด็จขึ้นเสวยราชสมบัติเพื่อเฉลิมพระเกียรติยศ หรือที่เรียกว่าสร้างวัดประจำรัชกาลนั้น รัชกาลที่ 6 มีพระราชดำริว่า รัชกาลก่อนๆ ได้ทรงสถาปนาไว้หลายพระอาราม ผู้รับรัชทายาทก็ทรงทำนุบำรุงและปฏิสังขรณ์พระอารามเหล่านั้นอยู่แล้ว 

ครั้นพระองค์จะทรงสถาปนาพระอารามขึ้นใหม่ ก็จะเกินความจำเป็น ซ้ำจะเป็นภาระเพิ่มขึ้นโดยไม่มีผลดีเพียงพอ 

ดังนั้น พระองค์จึงมิได้สร้างวัดประจำรัชกาลขึ้น หากแต่ทรงเปลี่ยนพระบรมราโชบายไปสร้างโรงเรียนมหาดเล็กหลวงขึ้นแทน ซึ่งมีผลดีต่อประชาชนเช่นเดียวกับการสร้างพระอาราม

ด้วยเหตุนี้ จึงมีเพียงวัดที่อนุโลมเสมือนวัดประจำรัชกาลหลังจากนั้นอยู่ด้วยกันอีกหลายวัด ส่วนใหญ่จะเป็นวัดที่พระมหากษัตริย์ทรงมีคุณูปการ และ/หรือทรงมีพระราชกรณียกิจอันเกี่ยวเนื่องด้วยวัดแห่งนั้น คนจึงเข้าใจว่าเป็นวัดประจำรัชกาล อาทิ วัดบวรนิเวศวิหารราชวรวิหาร เป็นวัดประจำรัชกาลที่ 6, วัดสุทัศนเทพวรารามราชวรมหาวิหาร เป็นวัดประจำรัชกาลที่ 8 เป็นต้น 

รัชสมัยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว มีพระอารามที่ทรงปฏิสังขรณ์อยู่บ้าง เช่น วัดพระปฐมเจดีย์ และอัญเชิญพระร่วงโรจนฤทธิ์ ซึ่งซ่อมแซมแล้ว นำไปประดิษฐานไว้ในซุ้มพระวิหารทิศที่องค์พระปฐมเจดีย์ นอกจากนี้ สำหรับอุเทสิกเจดีย์ก็ได้ทรงสร้างพระแก้วมรกตน้อยไว้อีกด้วย

ในสมัยรัชกาลที่ 7 แม้จะเป็นยุคที่เศรษฐกิจตกต่ำทั่วไป แต่พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวก็ได้ทรงบำเพ็ญพระราชกุศลในทางทำนุบำรุง และส่งเสริมพระศาสนาให้เป็นไปตามกำลังความสามารถของบ้านเมืองในสมัยของพระองค์

เช่น ได้ทรงปฏิสังขรณ์วัดพระศรีรัตนศาสดารามเพื่อให้ทันกับงานฉลองพระนครครบ 150 ปี ใน พ.ศ.2475 และได้ทรงปฏิสังขรณ์วัดสุวรรณดาราราม ที่จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ซึ่งเป็นวัดสำคัญแห่งหนึ่งของต้นพระราชวงศ์จักรี เนื่องจากสมเด็จพระปฐมบรมมหาชนกของพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ได้ทรงสร้างไว้ตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา 

การทำนุบำรุงพระพุทธศาสนาครั้งสำคัญในสมัยรัชกาลที่ 7 คือการชำระและพิมพ์พระไตรปิฎก ซึ่งได้โปรดให้ทั้งพระบรมวงศานุวงศ์ ข้าราชการ ประชาชน และพระภิกษุสงฆ์ ได้ร่วมศรัทธาบริจาคทรัพย์โดยเสด็จพระราชกุศลในการจัดพิมพ์