เรื่องเด่น

Music is Life ดนตรีคือชีวิต

Published 7 ก.ย. 2018

By Rabbit Today

music-is-life-scoop-Rabbit-Today-banner

“คอนเสิร์ตจะไม่มีวันตาย…เพราะมันดาวน์โหลดไม่ได้ คุณไม่สามารถดาวน์โหลดจิตวิญญาณได้หรอก” โนล กัลลาเกอร์ อดีตสมาชิกแห่งวง Oasis เคยให้สัมภาษณ์สื่ออังกฤษเมื่อปี 2015 

ในยุคสมัยที่เราหันมาฟังเพลงผ่านสตรีมมิ่งออนไลน์ การดาวน์โหลดดิจิทัลกำลังได้รับความนิยม ยอดขายแผ่นซีดีตกฮวบ ศิลปินจำนวนมากเริ่มปล่อยเพลงเป็นอีพีมากกว่าทำอัลบั้มเต็ม หรือบางครั้งก็อาจไม่วางจำหน่ายอัลบั้มเลยด้วยซ้ำ… 

ท่ามกลางความระส่ำระสายและความไม่แน่นอนของแวดวงอุตสาหกรรมดนตรี ทว่ากลับมีสิ่งหนึ่งที่ยังคงได้รับความนิยมแบบสวนกระแสมาโดยตลอด นั่นคือ ‘คอนเสิร์ต’ 

ผู้คนยังคงโหยหาการแสดงสด เพื่อโอกาสสักครั้งในชีวิตที่จะได้ฟังเสียงร้องของศิลปินคนโปรดด้วยหูของตัวเอง พร้อมทั้งได้สัมผัสบรรยากาศสุดพิเศษที่รวมพลคอดนตรีไว้ในสถานที่เดียวกัน  

นอกจากคอนเสิร์ตแล้ว ยังมีปรากฏการณ์ในแง่มุมอื่นที่ได้รับอิทธิพลมาจากดนตรี สิ่งเหล่านี้ถูกหล่อหลอมด้วยผู้คนและกาลเวลา จนก่อเกิดเป็น ‘วัฒนธรรมดนตรี’ ที่ถูกส่งต่อจากรุ่นสู่รุ่น แม้อาจปรับเปลี่ยนไปตามยุคสมัย แต่ปฏิเสธไม่ได้จริงๆ ว่าพัฒนาการของดนตรีมีอิทธิพลต่อชีวิตผู้คนในแต่ละช่วงเวลาเป็นอย่างมาก

อิทธิพลแฟชั่นในโลกดนตรี

ภาพเบื้องหน้าของเหล่าศิลปินนักร้องที่ยืนเฉิดฉายอยู่บนเวทีพร้อมแฟชั่นเสื้อผ้าหน้าผมที่โดดเด่นนั้น ล้วนผ่านกระบวนการคิดและออกแบบโดยคนเบื้องหลังมาแล้วเป็นอย่างดี ก่อนที่จะเผยแพร่สู่สายตาสาธารณะ เพื่อสร้างภาพลักษณ์ให้กับศิลปิน เมื่อศิลปินโด่งดัง…แน่นอนว่าแฟชั่นเหล่านั้นจะกลายเป็นเทรนด์ฮิตและมีอิทธิพลต่อเหล่าวัยรุ่นและแฟนเพลงในเวลาต่อมา 

Music is Life ดนตรีคือชีวิต,สกู๊ป,Rabbit Today

แพตตี้ สมิธ

ศิลปินชาวอเมริกัน เจ้าของฉายา 'พังก์กวี' กลายเป็นภาพจำในฐานะผู้หญิงยุคใหม่ที่กล้าแหวกขนบในการแต่งกาย สร้างเสียงฮือฮาจากอัลบั้ม Horses ซึ่งวางจำหน่ายในปี 1975 ด้วยภาพปกที่เป็นรูปของเธอสวมเชิ้ตและกางเกง แม้อาจจะเป็นเรื่องธรรมดาในปัจจุบัน แต่ถือว่าภาพนี้เป็นปรากฏการณ์ใหม่ของศิลปินหญิงในยุค 70’s เพราะสมัยนั้นผู้หญิงจะต้องสวมกระโปรงและเสื้อผ้าที่แสดงถึงความเป็นเฟมินีนอย่างชัดเจน

Music is Life ดนตรีคือชีวิต,สกู๊ป,Rabbit Today

เอลวิส เพรสลีย์

ราชาแห่งร็อกแอนด์โรล ศิลปินระดับตำนานผู้กลายเป็นสัญลักษณ์ทางวัฒนธรรมของโลกดนตรี ไม่เพียงเท่านั้นเอลวิสยังเป็นผู้นำด้านแฟชั่นผู้ชายที่ยังทรงอิทธิพลมาจนถึงปัจจุบันนี้ ผมทรง Rockabilly และเสื้อหนังเท่ๆ ยังคงเป็นแฟชั่นคลาสสิกที่วัยรุ่นเลียนแบบกัน ทั้งนี้ นักร้องหนุ่ม Alex Turner แห่งวง Arctic Monkeys ก็เป็นศิลปินสมัยใหม่ที่ได้รับอิทธิพลการแต่งตัวมาจากเอลวิส เพรสลีย์

Music is Life ดนตรีคือชีวิต,สกู๊ป,Rabbit Today

Bodyslam 

ในวงการเพลงบ้านเราก็มีตัวอย่างให้เห็นอย่างชัดเจนเช่นกัน อาทิ วงร็อกขวัญใจชาวไทยอย่าง Bodyslam ที่เปิดตัวอัลบั้มชุดแรกๆ ด้วยแฟชั่นกางเกงตัวใหญ่ ขายาวลากพื้น ทรงผมรากไทร ก่อนจะปรับลุคให้ดูขึงขังและเป็นผู้ใหญ่มากขึ้นด้วยแฟชั่นกางเกงขาเดฟ หรือแม้แต่วง Clash ที่นำเทรนด์แฟชั่นวัยรุ่นทรงผมหัวแหลม และวง Retrospect ที่เคยทำให้วัยรุ่นไทยฮิตสวมเสื้อลายสก๊อต พร้อมทำทรงผมปาดแนบแก้มกันทั่วบ้านทั่วเมือง

‘Beatlemania’ ปรากฏการณ์ระดับตำนาน

Music is Life ดนตรีคือชีวิต,สกู๊ป,Rabbit Today

เชื่อว่าคงไม่มีใครไม่รู้จักชื่อของ 'The Beatles' วงดนตรีสัญชาติอังกฤษ ที่ถูกยกให้ขึ้นหิ้งตลอดกาล และมีอิทธิพลอย่างมากต่อศิลปินในยุคต่อมา เคยสร้างปรากฏการณ์ Beatlemania (บีเทิลมาเนีย) หลังเดินทางไปแสดงสดครั้งแรกในสหรัฐฯ เมื่อปี 1964 จนแฟนเพลงชาวอเมริกันคลั่งไคล้ในสไตล์ดนตรีและคาแร็กเตอร์ของหนุ่มๆ โดยเฉพาะสาวๆ กรี๊ดกันจนเป็นลม…เหตุการณ์ในครั้งนั้นเรียกกันว่า 'The British Invasion' หรือ 'อังกฤษบุก' หมายถึงวงดนตรีจากเกาะอังกฤษบุกไปสร้างกระแสความนิยมในสหรัฐฯ นั่นเอง

เชื่อไหมว่า แม้บทเพลงของวงนี้จะมีอายุเก่าแก่กว่า 50 ปี แต่ในปี 2017 The Beatles คือวงดนตรีที่ถูกสตรีมมิ่งฟังเพลงผ่านแอปพลิเคชั่น Spotify มากที่สุดเป็นอันดับ 3 รองจาก Coldplay และ Twenty One Pilots อืม...เวลาฆ่าไม่ตายจริงๆ

ดนตรีในวันวาน

จากเพลงที่เป็นเสียงร้องเพียวๆ ถูกพัฒนาและปรับเปลี่ยนให้มีความหลากหลายมากขึ้น จากดนตรีโฟล์ก อะคูสติก อันปลั๊ก มีการนำเครื่องเสียงและกลไกทางดนตรีมาใส่เพิ่มเข้าไป เพื่อเพิ่มลีลาและชั้นเชิงจนกลายเป็นแนวเพลงที่มีเอกลักษณ์แตกต่างกัน อาทิ ร็อก ป๊อป กรันจ์ อัลเทอร์เนทีฟ ฮิปฮอป อิเล็กทรอนิกส์ เป็นต้น 

บทเพลงในยุคก่อนเริ่มตั้งแต่ ‘บุปผาชน’ เป็นต้นมา มักสะท้อนเรื่องราวของการวิพากษ์สังคม ความขบถ รวมไปถึงยาเสพติด เนื่องจากสถานการณ์ในช่วงนั้นเต็มไปด้วยความวุ่นวายของสถานการณ์โลกและสงคราม อีกทั้งคำกล่าวที่ว่า Sex, Drugs and Rock 'n' Roll ยังเป็นค่านิยมแบบผิดที่ศิลปินและวัยรุ่นในยุคนั้นให้ความสนใจ 

นอกจากนี้ หากยังจำกันได้ สถานีโทรทัศน์ช่อง MTV ยังถือเป็นกระบอกเสียงสำคัญของเหล่าศิลปินที่ใช้ประชาสัมพันธ์เพลงมิวสิกวิดิโอ คอนเสิร์ต และเทศกาลดนตรี เรียกได้ว่ามีบทบาทอย่างมากในการเชื่อมโยงแฟนเพลงทั่วโลกไว้ด้วยกัน 

สงครามบริตป๊อป

Music is Life ดนตรีคือชีวิต,สกู๊ป,Rabbit Today

ยุค 90’s คือช่วงเวลาที่กล่าวได้ว่าเป็นยุคทองอันเฟื่องฟูของวงดนตรีจากเกาะอังกฤษ ทำให้ยุคสมัยนั้นถูกเรียกขานกันว่า ‘ยุคบริตป๊อป’ มีวงดนตรีชื่อดัง 4 วง ที่ครองตำแหน่ง ‘จตุราชาแห่งบริตป๊อป’ ได้แก่ Oasis, Blur, Suede และ Pulp โดยเฉพาะการแข่งขันกันอย่างดุเดือดของ 2 วงดนตรี อย่าง Oasis และ Blur ที่เปรียบเสมือนเสือ 2 ตัวที่อยู่ถ้ำเดียวกันไม่ได้ 

นำไปสู่สงครามแห่งศักดิ์ศรีที่รู้จักกันในชื่อ 'The Battle of Britpop' เมื่อวงทั้ง 2 วงดนตรี เลือกที่จะปล่อยซิงเกิลใหม่พร้อมกันในวันที่ 14 สิงหาคม 1995 โดยทาง Oasis ส่งเพลง Roll With It จากอัลบั้ม (What's the Story) Morning Glory? ในขณะที่ Blur ส่งเพลง Country House จากอัลบั้ม The Great Escape เข้าร่วมประชันอย่างดุเดือด ผลัดกันทะยานขึ้นชาร์ตเพลงอันดับ 1 และ 2 อย่างสูสีคู่คี่

แต่ในที่สุดวง Blur สามารถเอาชนะไปด้วยยอดจำหน่าย 274,000 ก๊อปปี้ ในขณะที่ Oasis มียอดจำหน่าย 216,000 ก๊อปปี้ กลายเป็นเหตุการณ์สำคัญของโลกดนตรีที่ถูกเล่าขานมาจนถึงปัจจุบัน

วิถีการเสพดนตรีในคอนเสิร์ต

แม้ว่าผลงานเพลงในปัจจุบันจะเปลี่ยนไปพึ่งพาช่องทางดิจิทัล แต่คอนเสิร์ตกลับเป็นวัฒนธรรมและมรดกตกทอดของดนตรีที่ยังไม่ล้มหายตายจากไปไหน หลังเปิดตัวอัลบั้มใหม่แต่ละครั้ง ศิลปินจะต้องประกาศตารางทัวร์คอนเสิร์ตเพื่อเดินสายโปรโมตผลงาน ขณะเดียวกันคอนเสิร์ตยังเป็นแหล่งพบปะสังสรรค์เพื่อสร้างคอมมูนิตี้ในกลุ่มแฟนเพลงด้วยกันเอง 

นอกจากนี้ การทัวร์คอนเสิร์ตของศิลปินในแต่ละครั้ง จะขนทัพสินค้าของวงมาจำหน่ายด้วย หรือที่เรียกสั้นๆ ว่า ‘Merch’ เช่น อัลบั้มเพลง ของที่ระลึก และ ‘เสื้อทัวร์’ ซึ่งถือว่าสะท้อนวัฒนธรรมการเสพดนตรีของกลุ่มแฟนเพลงได้อย่างดี ไม่เพียงเท่านั้น เสื้อทัวร์ยังถือเป็นไอเท็มสำคัญที่แฟนๆ และนักสะสมตามล่าเก็บมาสะสม โดยเฉพาะเสื้อทัวร์ของวงดนตรีชื่อดังที่มีราคาสูงขึ้นหลายเท่าตัวเมื่อเวลาผ่านไป มีตั้งแต่ราคาหลักพัน ไปจนถึงหลักหมื่น และหลักแสน!

6 เทศกาลดนตรีที่ก่อนตายต้องไปเยือนสักครั้ง

Music is Life ดนตรีคือชีวิต,สกู๊ป,Rabbit Today

Glastonbury Festival (อังกฤษ)

การแสดงดนตรีกลางแจ้งบนผืนหญ้าที่ใหญ่ที่สุดในโลก มีแค่เงินอย่างเดียวไม่พอ แต่ต้องจองบัตรให้ไวด้วย เพราะเป็นเทศกาลที่จองบัตรยากและบัตรหมดเร็วที่สุด

The Coachella Valley Music and Arts Festival (สหรัฐอเมริกา)

เทศกาลดนตรีที่ใหญ่ที่สุดของสหรัฐอเมริกา อีกทั้งยังจัดแสดงงานศิลปะ และยังเป็นงานแห่งแฟชั่นที่คนดังระดับโลกเดินทางไปร่วมงานทุกปี

Burning Man Music Festival (สหรัฐอเมริกา)

พิกัดรวมพลคนติสต์แตกที่จะมาแสดงตัวตนบนผืนทะเลทรายได้อย่างอิสระ วันสุดท้ายจะนำหุ่นขนาดยักษ์มาเผาฉลอง จนเป็นที่มาของคำว่า ‘Burning Man’

Electric Forest (สหรัฐอเมริกา)

งานรวมพลสาวกเพลงอิเล็กทรอนิกส์แดนซ์ ที่เข้าไปจัดงานกันในป่า จุดเด่นคือมีการประดับประดาบริเวณงานด้วยแสงไฟนีออนสวยงามแปลกตา

Fuji Rock Festival (ญี่ปุ่น)

อีกหนึ่งเทศกาลดนตรียอดนิยมของเอเชีย ถูกยกให้เป็นเทศกาลดนตรีที่สะอาดและเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมที่สุดในโลก โดยจะได้นั่งฟังเพลงชิลล์ๆ ท่ามกลางธรรมชาติโอบล้อม

Rock am Ring (เยอรมนี)

คอนเสิร์ตใหญ่ประจำปีสำหรับชาวร็อกที่กระโดดได้มันที่สุด วงร็อกชื่อดังระดับโลกอย่าง Red Hot Chili Peppers,  Rolling Stones และ Slipknot  ฯลฯ ล้วนเคยผ่านเวทีแห่งนี้มาแล้วทั้งนั้น

Music is Life ดนตรีคือชีวิต,สกู๊ป,Rabbit Today

Lisztomania’ เป็นคำศัพท์ที่ใช้เรียกผู้ที่คลั่งไคล้การฟังเพลง บางครั้งอาจเรียกว่า Liszt Fever มีที่มาจากความตื่นเต้นของแฟนๆ ที่ได้ชมการแสดงของ Franz Liszt คอมโพสเซอร์ชื่อดังชาวฮังกาเรียนในศตวรรษที่ 19 โดยคำว่า Lisztomania เคยนำไปตั้งเป็นชื่อภาพยนตร์ที่ออกฉายในปี 1975 และยังเป็นชื่อเพลงสุดฮิตของวง Phoenix วงดนตรีสัญชาติฝรั่งเศสอีกด้วย