เรื่องเด่น

วัยรุ่นวัยวุ่น The Teenager

Published 25 ต.ค. 2018

By Rabbit Today

The-Teenager-scoops-Rabbit-Today-banner

ขอถามผู้ใหญ่วัยทำงานหน่อยว่า ‘หากสามารถย้อนเวลากลับไปได้ คุณอยากกลับไปในช่วงเวลาไหนของชีวิตมากที่สุด’ เชื่อว่ามีหลายคนเลยละที่เลือกช่วง ‘วัยรุ่น’ เพราะหน้าที่หลักของวัยนี้คือ การศึกษาเล่าเรียน แถมยังมีเวลาว่างไปเที่ยวเล่นสนุกกับเพื่อนๆ โดยที่ไม่ต้องรับผิดชอบอะไรมากมายอีกต่างหาก…จริงหรือ

เรามักได้ยินคำพูดที่บอกว่าวัยรุ่นคือวัยหัวเลี้ยวหัวต่อ เพราะอยู่ในช่วงรอยต่อระหว่างเด็กและผู้ใหญ่ ช่วงอายุของวัยรุ่นส่วนใหญ่จะอยู่ระหว่าง 11-19 ปี มีความเปลี่ยนแปลงด้านพัฒนาการของร่างกาย จิตใจ และอารมณ์ 

แต่เมื่อต้นปีที่ผ่านมา วารสาร Lancet Child & Adolescent Health ได้ตีพิมพ์ความคิดเห็นของเหล่านักวิชาการที่เสนอว่า ควรปรับเปลี่ยนระยะเวลาของการเป็นวัยรุ่นให้เป็นช่วงอายุ 10-24 ปี เนื่องจากอาหารและโภชนาการในปัจจุบันทำให้เด็กก้าวสู่การเป็นวัยรุ่นเร็วขึ้น ขณะที่ร่างกายเองก็ยังไม่หยุดเติบโตเมื่อมีอายุ 20 ปี เพราะฟันกรามชุดสุดท้ายของหลายๆ คนเพิ่งงอกในวัย 25 ปี 

อย่างไรก็ตาม แม้จะยังไม่มีข้อสรุปอย่างแน่ชัดว่าควรใช้เกณฑ์อายุเท่าใดกำหนด ‘ความเป็นวัยรุ่น’ แต่สิ่งหนึ่งที่ทุกคนน่าจะเห็นพ้องต้องกันคือ การเติบโตเป็นวัยรุ่นไม่ใช่เรื่องง่าย ทำให้เรามักได้ยินคำว่า ‘ปัญหาวัยรุ่น’ กันบ่อยเหลือเกิน

Rabbit Today เลยขอแนะนำ 10 หนังและซีรีส์ชื่อดัง ที่จะพาคุณไปสำรวจปัญหาและบริบทการเติบโตของกลุ่มวัยรุ่นที่ถูกนำมาตีแผ่ผ่านสื่อบันเทิง ปฏิเสธไม่ได้จริงๆ ว่า หลายประเด็นยังคงเป็นปัญหาร่วมสมัยที่หนักใจผู้ปกครอง แต่ขณะเดียวกันก็เปรียบเสมือนด่านทดสอบสุดท้าทายที่วัยคะนองทุกคนต้องก้าวข้ามไปให้ได้

10 หนังและซีรีส์สะท้อนความเป็นวัยรุ่น

วัยรุ่นวัยวุ่น The Teenager,สกู้ป,Rabbit Today

Rebel Without a Cause (1955)

นี่คือหนังที่ทำให้ ‘เจมส์ ดีน’ ถูกจดจำในฐานะแฟชั่นไอคอน โดยหนังเล่าเรื่องของเด็กวัยรุ่นที่สร้างเรื่องวุ่นวายจนถูกเจ้าหน้าที่ตำรวจควบคุมตัว ไม่ว่าจะเป็นการออกไปเดินเล่นยามวิกาลคนเดียว การดื่มสุราโดยที่อายุไม่ถึงเกณฑ์ หรือการใช้ปืนยิงลูกหมา ฯลฯ ซึ่งพฤติกรรมเหล่านี้มักถูกผู้ใหญ่มองว่ามีสาเหตุมาจากความคะนอง ทว่าจริงๆ แล้วล้วนมีปมมาจากปัญหาในครอบครัว ที่พ่อแม่ไม่รู้วิธีการรับมือกับการเติบโตเป็นวัยรุ่นของลูกๆ

วัยรุ่นวัยวุ่น The Teenager,สกู้ป,Rabbit Today

The Breakfast Club (1985)

นับเป็นต้นแบบของหนังวัยรุ่นในยุคปัจจุบันเลยทีเดียว แม้จะเป็นหนังเก่ายุค 80’s แต่ปัญหาวัยรุ่นที่ปรากฏในหนังเมื่อ 33 ปีก่อนยังคงสดใหม่ในปัจจุบัน โดยเนื้อหาหลักเล่าผ่านบทสนทนาของวัยรุ่น 5 คน ที่มีความแตกต่างกันอย่างสิ้นเชิง แต่กลับต้องมาถูกกักบริเวณร่วมกัน ตัวละครคุณหนูไฮโซฯ นักกีฬา เด็กเนิร์ด สาวเพี้ยน และหนุ่มเกเร เป็นตัวแทนของกลุ่มวัยรุ่นที่มักถูกผู้ใหญ่และสังคมจัดประเภทไว้อย่างฉาบฉวยนั่นเอง

วัยรุ่นวัยวุ่น The Teenager,สกู้ป,Rabbit Today

Juno (2007)

หนังวัยรุ่นขวัญใจของใครหลายคน เล่าเรื่องของ ‘จูโน่ แม็คกัฟฟ์’ เด็กสาววัยมัธยมที่พลาดตั้งท้องกับเพื่อนชายสุดหน่อมแน้ม จูโน่จึงตั้งใจมอบลูกให้คู่สามีภรรยาฐานะดีคู่หนึ่ง แต่ช่วงเวลา 9 เดือนของการเป็นว่าที่คุณแม่ ทำให้เธอได้เรียนรู้บทเรียนที่ล้ำค่าของชีวิต นี่คือหนังที่สะท้อนปัญหาการตั้งท้องในวัยเรียนของเด็กสาว โดยหนังเลือกนำเสนอในแง่มุมที่ว่า เมื่อปัญหาเกิดขึ้นแล้ว เราควรรับมือกับปัญหาเหล่านี้อย่างไร

วัยรุ่นวัยวุ่น The Teenager,สกู้ป,Rabbit Today

An Education (2009)

วัยรุ่นสาวๆ คนไหนที่เคยมีความคิดว่า ไม่เห็นต้องตั้งใจเรียนเลย เพราะชีวิตที่สุขสบายสามารถคว้ามาง่ายๆ ด้วยการหาสามีที่ร่ำรวย ใครคิดแบบนี้ต้องรีบหาหนังเรื่องนี้มาดูแล้วละ เพราะตัวละคร ‘เจนี่’ สาวสวยเรียนดีประจำโรงเรียน จะพาคุณไปสำรวจและทบทวนความคิดนี้ใหม่อีกครั้ง หนังเรื่องนี้ตีแผ่ความคิดลึกๆ ภายในจิตใจของเด็กสาวที่ตั้งคำถามต่อการศึกษาและเติบโตเป็นผู้ใหญ่ แถมชื่อเรื่องภาษาไทยยังชวนอมยิ้ม ‘เรียนไปปวดหัว…มีเธอดีกว่า’ 

วัยรุ่นวัยวุ่น The Teenager,สกู้ป,Rabbit Today

Easy A (2010)

หนังที่แจ้งเกิดให้เอ็มม่า สโตน มีชื่อเสียงเป็นที่รู้จักในฮอลลีวู้ด จากบทบาทของ ‘โอลีฟ’ เด็กไฮสคูลอเมริกัน ที่ไร้ความโดดเด่นใดๆ ในโรงเรียน เธอจึงกุเรื่องขึ้นมาโกหกเพื่อนสาวเพื่อสร้างภาพลักษณ์ใหม่ให้ตัวเองเป็นสาวใจแตก ทำให้ลุคของเธอกลายเป็นผู้หญิงที่เซ็กซี่และมีความแรงไม่แคร์ใคร ซึ่งแน่นอนว่าเด็กสาวทุกคนล้วนอยากเป็นจุดสนใจ แต่การสร้างตัวตนให้โดดเด่นขึ้นมาด้วยวิธีการนี้ อาจไม่ได้ส่งผลดีต่อตัวเธอเองก็ได้

วัยรุ่นวัยวุ่น The Teenager,สกู้ป,Rabbit Today

The Perks of Being a Wallflower (2012)

เรื่องราวของ ‘ชาร์ลี’ เด็กหนุ่มขี้อายที่คอยสังเกตผู้อื่นอย่างเงียบๆ จนกระทั่งเขาได้พบกับแซมและแพทริก เพื่อนที่เปิดประตูบานใหม่ให้เขาได้พบความรักและมิตรภาพ พร้อมกับการเรียนรู้ที่จะเติบโตไปเป็นผู้ใหญ่ แต่เส้นทาง Coming of Age  ไม่ได้โรยด้วยกลีบกุหลาบ เมื่อวันหนึ่งอดีตสุดขมขื่นของชาร์ลีถูกขุดคุ้ยขึ้นอีกครั้ง…หนังเรื่องนี้จะทำให้คุณมองวัยรุ่นด้วยความเข้าใจมากขึ้น เรียนรู้ที่จะให้โอกาส และไม่ตัดสินใครจากความผิดพลาดในอดีต

วัยรุ่นวัยวุ่น The Teenager,สกู้ป,Rabbit Today

ฮอร์โมน วัยว้าวุ่น (2013-2015)

ซีรีส์เรื่องดังของไทยที่สร้างเสียงวิพากษ์วิจารณ์ในสังคมอย่างมาก ถ่ายทอดมุมมืดของชีวิตวัยรุ่นไทย ซึ่งมีเค้าโครงมาจากปัญหาที่เกิดขึ้นจริงในสังคม ไม่ว่าจะเป็นปัญหาครอบครัว ปัญหาทะเลาะวิวาท ปัญหาการคบเพื่อน ปัญหาการทำแท้ง การค้นหาตัวเอง ฯลฯ แม้ถูกวิจารณ์ว่าเนื้อหาที่นำเสนอนั้นแรงเกินไป ทว่ามีผู้ชมจำนวนมากที่ค้านว่า นี่คือซีรีส์ที่สะท้อนปัญหาวัยรุ่นอย่างสมจริงที่สุดเท่าที่เคยมีมา

วัยรุ่นวัยวุ่น The Teenager,สกู้ป,Rabbit Today

Love Sick the Series (2014-2015)

ว่าด้วยความรักของชีวิตวัยรุ่น แต่มีความโดดเด่นตรงที่มีการนำเสนอความรักในแง่ของ ‘ชายรักชาย’ ด้วย อีกทั้งยังสะท้อนให้เห็นว่า วัยรุ่นคือวัยที่ต้องการค้นหาตัวเอง แน่นอนว่ามีเสียงวิจารณ์ที่หลากหลายแตกต่างกันออกไป แต่อย่างไรก็ตาม ถือว่า ‘Love Sick the Series’ ได้จุดกระแสให้ซีรีส์แนวชายรักชายได้รับความนิยมยิ่งขึ้น และยังเป็นประตูบานใหญ่ที่เปิดกว้างให้แก่ความหลากหลายในสังคม

วัยรุ่นวัยวุ่น The Teenager,สกู้ป,Rabbit Today

13 Reasons Why (2017)

ซีรีส์จาก Netflix ที่สร้างเสียงฮือฮาจนกลายเป็นกระแสซีรีส์ดีต้องบอกต่อ เนื้อหาสุดเข้มข้น สะท้อนปัญหาการกลั่นแกล้ง (Bullying) ที่เกิดขึ้นจริงในโรงเรียน โดยเล่าเรื่องของเด็กหนุ่ม ‘เคลย์ เจนเซน’ ได้รับกล่องปริศนาที่บรรจุเทปคาสเซ็ตบันทึกเสียงของ ‘ฮันนาห์ เบเกอร์’ เด็กสาวที่เขาแอบหลงรัก แต่เธอตัดสินใจฆ่าตัวตายและจากไปก่อนวัยอันควร ซึ่งเทปคาสเซ็ตเหล่านี้เปรียบเสมือนไดอารี่ที่จะค่อยๆ เผยสาเหตุการตายของเธอ

วัยรุ่นวัยวุ่น The Teenager,สกู้ป,Rabbit Today

Side by Side พี่น้องลูกขนไก่ (2017)

อีกหนึ่งซีรีส์ไทยที่มีความแปลกใหม่ เพราะเลือกที่จะให้พื้นที่ในการเล่าเรื่องแก่กลุ่มผู้ป่วยออทิสติก ถ่ายทอดเรื่องราวสุดซึ้งของครอบครัวที่ช่วยกันเลี้ยงดูลูกชายวัยรุ่น โดยหนึ่งในนั้นคือ ‘ยิม’ เด็กออทิสติกที่มีพัฒนาการช้ากว่าเด็กในวัยเดียวกัน คุณแม่ทั้ง 2 จึงจับทั้งคู่มาฝึกเล่นแบดมินตันเพื่อพัฒนาร่างกายและสมอง นี่คือซีรีส์ที่ทำให้ผู้ชมเข้าใจผู้ป่วยออทิสติกมากขึ้น แถมยังได้รับรางวัลนาฏราช สาขาละครยอดเยี่ยมประจำปีนี้ไปครองอีกด้วย

วัยรุ่นในมุมมองนักจิตวิทยา

Rabbit Today ได้พูดคุยกับ อ.อธิชาติ โรจนะหัสดิน อาจารย์ประจำภาควิชาจิตวิทยา คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ถึงตัวตนของ ‘วัยรุ่นยุคใหม่’ หรือที่เรียกว่ากลุ่มคน Millennium ซึ่งประกอบด้วย 

  • ‘เจเนอเรชั่น Y (เกิดราวปี พ.ศ.2523-2540) กลุ่มวัยทำงานในปัจจุบัน
  • ‘เจเนอเรชั่น Z’ หรือ ‘ME’ (เกิดตั้งแต่ปี พ.ศ.2540 เป็นต้นมา) กลุ่มวัยเรียนที่กำลังจะจบการศึกษาแล้วก้าวไปสู่วัยทำงานในอนาคต

“คนเจเนอเรชั่น Z เป็นกลุ่มที่ถูกคาดหวังจากพ่อแม่มากที่สุด เพราะพวกเขาเป็นลูกของคนเจเนอเรชั่น X (เกิดราวปี พ.ศ.2508-2522) พ่อแม่ของพวกเขาส่วนใหญ่ได้รับการศึกษาและเข้าเรียนระดับมหาวิทยาลัย เพราะฉะนั้นพ่อแม่มีความรู้ในเรื่องต่างๆ จึงสั่งลูกให้ไปเรียนพิเศษ เรียนบัลเลต์ ดนตรี ศิลปะ ภาษาอังกฤษ

“ส่งผลให้เด็กเจเนอเรชั่นนี้มีความเครียดสูง เพราะพ่อแม่ถ่ายเทค่านิยมลงไปในตัวเด็ก นอกจากนี้ เด็กจะมีความเปราะบางด้านอารมณ์และทนต่อความล้มเหลวไม่ได้ โดยเฉพาะในสังคมไทยที่พ่อแม่เลี้ยงดูแบบประคบประหงม เด็กจะหวั่นไหวต่อสิ่งที่มาทำให้เขาสูญเสียความมั่นใจได้ง่าย เช่น ถ้าเรียนไม่เก่งเหมือนเพื่อนจะรู้สึกทุกข์มาก เขาไม่อยากแพ้ เพราะพ่อแม่คาดหวังเรื่องเรียนและความเป็นเลิศ” 

จากวัยรุ่น…สู่วัยแรงงานสายเลือดใหม่

แน่นอนว่าคนเจเนอเรชั่น Y และ Z คือผู้ที่ต้องเข้าไปทำงานในองค์กรต่างๆ ร่วมกับคนเจเนอเรชั่น X และ Baby Boomer (เกิดราวปี พ.ศ.2489-2507) โดยในอีก 10 ปีข้างหน้า พวกเขาจะก้าวขึ้นบริหารงานและกำหนดทิศทางในองค์กร ทำให้ถูกเรียกว่า ‘กลุ่มแรงงานสายเลือดใหม่’ ที่การตลาดกำลังให้ความสนใจศึกษาพฤติกรรมในด้านต่างๆ รวมไปถึงทัศนคติต่อการทำงาน ซึ่ง อ.อธิชาติ โรจนะหัสดิน ได้อธิบายว่า

“วัยรุ่นเจเนอเรชั่นนี้มักมีนิสัย 2 อย่าง อย่างแรกคือ ‘รับชอบ ไม่รับผิด’ จะเป็นเด็กที่อ่อนไหวต่อคำติมาก ผิดแล้วไม่ยอมรับผิด อย่างที่ 2 คือ พวกเขาหมดแล้วซึ่งความจงรักภักดีต่อองค์กร แต่เด็กเหล่านี้จะหาเงินเก่ง ชอบงานหนักที่ทำแล้วได้เงินเยอะ และเอาเวลาที่เหลือไปพักผ่อนหรือซื้อความสุขส่วนตัว เช่น เล่นเกม ท่องเที่ยว ฯลฯ ซึ่งไม่เหมือนกับผู้ใหญ่ยุคเจเนอเรชั่น X ที่ยังเน้นความทุ่มเทเพื่อองค์กร และอยากจะประสบความสำเร็จด้านการงาน” 

“แต่สำหรับคนเจเนอเรชั่น Y และ Z พวกเขาไม่อยากใหญ่โต อยากใช้ชีวิตสบายๆ ไม่ต้องรับผิดชอบอะไรเยอะแยะ นอกจากนี้พวกเขายังใช้เทคโนโลยีเก่ง เพราะเกิดมาพร้อมความก้าวหน้าของนวัตกรรมต่างๆ โดยเฉพาะคนเจเนอเรชั่น Z ที่มีสมาร์ตโฟนเป็นอวัยวะที่ 33 ของร่างกาย ไม่แปลกถ้าเขาจะถ่ายรูปหรือเช็กอินตลอดเวลา เขาไม่ตั้งคำถามว่าทำไปเพื่ออะไร เพราะเขาคุ้นชินกับสิ่งเหล่านี้มาตั้งแต่เกิด”

สภาพสังคมและความก้าวหน้าทางเทคโนโลยีมีส่วนอย่างมากในการบ่มเพาะให้คนแต่ละช่วงอายุมีความแตกต่างกัน ทั้งด้านพฤติกรรมและแนวคิด แต่เมื่อคนทุกเจเนอเรชั่นต้องใช้ชีวิตอยู่ร่วมกันในสังคม สิ่งที่สำคัญที่สุดคือการเรียนรู้และปรับตัวเข้าหากัน ‘เพราะต่าง…จึงต้องเรียนรู้’